تخفیف بخشی از زندگی روزمرهٔ فروش است: تخفیف مشتری عمده، تخفیف نقدی، تخفیف مناسبتی یا تخفیفی که فروشنده برای بستن معامله می‌دهد. ولی اینکه تخفیف چطور در فاکتور ثبت شود، روی مالیات، سود هر کالا و کنترل فروشندگان اثر دارد.
فهرست مطالب
دو نوع تخفیف در فاکتور
تخفیف ردیفی
روی هر کالا جداگانه، به درصد یا مبلغ:
| کالا | مبلغ | تخفیف | پس از تخفیف |
|---|---|---|---|
| کالای الف | ۱۰ میلیون | ۵٪ = ۵۰۰ هزار | ۹٫۵ میلیون |
| کالای ب | ۴ میلیون | ۰ | ۴ میلیون |
مزیت: سود هر کالا دقیق است و معلوم است تخفیف روی کدام کالا داده شده.
تخفیف کل فاکتور
یک مبلغ یا درصد روی جمع فاکتور؛ مثلاً «۳۰۰ هزار تومان تخفیف به خاطر خرید نقدی».
مزیت: ساده و سریع. ایراد: اگر روی ردیف‌ها پخش نشود، سود هر کالا کمی بیشتر از واقع دیده میشود.
اثر تخفیف بر مالیات
مالیات بر ارزش افزوده روی مبلغ پس از تخفیف حساب میشود. یعنی:
- ابتدا تخفیف‌ها (ردیفی و سهم هر ردیف از تخفیف کل) کم می‌شوند.
- سپس مالیات روی مبلغ باقی‌مانده هر ردیف مشمول محاسبه میشود.
اگر فاکتور هم کالای مشمول و هم معاف دارد، سهم تخفیف کل از ردیف‌های معاف نباید مبنای مالیات ردیف‌های مشمول را کم کند. به همین دلیل تخفیف کل باید به نسبت مبلغ ردیف‌ها پخش شود.
در صورتحساب الکترونیکی تخفیف برای هر ردیف جدا گزارش میشود؛ پس تخفیف کل در هر حال باید روی ردیف‌ها تقسیم شود.
تخفیف پس از صدور فاکتور
اگر بعد از فروش به مشتری تخفیف می‌دهید (مثلاً تخفیف پایان فصل برای خریدهای سه‌ماهه)، این تخفیف فاکتور جدیدی نیست؛ اصلاح فروش یا تخفیف جداگانه است و در سامانهٔ مودیان هم ممکن است صورتحساب اصلاحی لازم داشته باشد. نحوهٔ درست ثبتش را با حسابدار بررسی کنید.
کنترل تخفیف‌ها
تخفیف بی‌کنترل یکی از راه‌های رایج نشت سود است. چند کنترل ساده:
- دسترسی: همهٔ فروشندگان نباید بتوانند تخفیف بدهند یا تخفیف ثبت‌شده را عوض کنند.
- تخفیف پیش‌فرض مشتری: تخفیف مشتریان عمده را روی پرونده‌شان تعریف کنید تا هر بار دستی وارد نشود.
- حداقل تعداد برای تخفیف: تخفیف حجمی فقط از تعداد مشخصی به بالا.
- گزارش: تخفیف داده‌شده به تفکیک فروشنده، کالا و مشتری را ماهانه ببینید.
تخفیف یا سطح قیمت؟
اگر به گروهی از مشتریان همیشه قیمت پایین‌تری می‌دهید (مثلاً همکاران)، به‌جای تخفیف ثابت روی هر فاکتور، از سطح قیمت جداگانه استفاده کنید. این‌طوری فاکتور تمیزتر است و گزارش تخفیف فقط تخفیف‌های واقعی را نشان می‌دهد.
پرسش‌های رایج
تخفیف هزینه است یا کاهش فروش؟
تخفیف تجاری روی فاکتور، کاهش فروش است و فروش خالص را کم میکند. هزینه حساب نمیشود.
تخفیف نقدی چه؟
تخفیفی که بابت پرداخت نقدی داده میشود، معمولاً در حساب «تخفیفات نقدی فروش» ثبت میشود و از فروش کم میشود.
تخفیف روی پیشفاکتور تعهدآور است؟
تا مدت اعتبار پیشفاکتور، معمولاً بله؛ برای همین مدت اعتبار را مشخص کنید.
جمع‌بندی
تخفیف ردیفی سود هر کالا را دقیق نشان می‌دهد و تخفیف کل باید به نسبت روی ردیف‌ها پخش شود تا مالیات و صورتحساب الکترونیکی درست باشند. دسترسی به تخفیف را کنترل کنید و تخفیف‌های ثابت را به سطح قیمت یا تخفیف پیش‌فرض مشتری تبدیل کنید.
در پلاس حسابداری تخفیف ردیفی به درصد یا مبلغ و تخفیف کل فاکتور هر دو هستند، ثبت و ویرایش تخفیف دسترسی جداگانه دارد، تخفیف پیش‌فرض روی پروندهٔ مشتری تعریف میشود و هنگام ساخت صورتحساب الکترونیکی تخفیف کل خودکار روی ردیف‌ها پخش میشود. بیشتر در فاکتور فروش.
مطالب مرتبط
- سطوح قیمت: قیمت عمده، خرده و همکار را چطور مدیریت کنیم
- سقف اعتبار مشتری و مدیریت فروش نسیه
- مدیریت مطالبات و فاکتورهای تسویه‌نشده